Chapter 2.14 (Financial Management): Carbon Credit Market — လေထုသန့်စင်ခြင်းမှ ရရှိသော ရတနာ
Chapter 2.14 (Financial Management): Carbon Credit Market — လေထုသန့်စင်ခြင်းမှ ရရှိသော ရတနာ
၂၀၂၆ ခုနှစ်ရဲ့ ဘဏ္ဍာရေးလောကမှာ အရှိန်အဟုန်အကောင်းဆုံးနဲ့ စိတ်ဝင်စားစရာအကောင်းဆုံးဈေးကွက်ကို ပြပါဆိုရင် Carbon Credit Market (ကာဗွန်ခရက်ဒစ် ဈေးကွက်) ကိုပဲ ပြရပါလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ အရင်က ကျွန်တော်တို့ သိခဲ့တဲ့ ရိုးရိုးဈေးကွက်တွေနဲ့မတူဘဲ ကိုယ်ကျိုး နဲ့ လောကကျိုး ကို တစ်ထပ်တည်းကျအောင် ပေါင်းစပ်ပေးထားတဲ့ ထူးခြားတဲ့ ယန္တရားတစ်ခုပါ။
ယနေ့ခေတ်မှာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတစ်ခုရဲ့ အောင်မြင်မှုကို အမြတ်ငွေ (Profit) တစ်ခုတည်းနဲ့ တိုင်းတာလို့ မရတော့ပါဘူး။ ကမ္ဘာကြီး ပူနွေးလာမှုကို တားဆီးဖို့ ဘယ်လောက်အထိ တာဝန်ယူသလဲဆိုတဲ့အချက်က လုပ်ငန်းတစ်ခုရဲ့ တန်ဖိုး (Valuation) ကို အဆုံးအဖြတ်ပေးလာပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ Carbon Credit Market ဟာ လေထုကို သန့်စင်ခြင်း ဆိုတဲ့ နာမ်စားကို ငွေကြေး ဆိုတဲ့ ရုပ်ဝတ္ထုအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးလိုက်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
၁။ အမြတ်နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်၏ ဟန်ချက် (ESG Integration)
အခုနောက်ပိုင်း ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူတွေဟာ လုပ်ငန်းတစ်ခုကို အကဲဖြတ်တဲ့အခါ ESG (Environmental, Social, and Governance) စံနှုန်းတွေကို အလေးထားကြည့်လာကြပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ကမ္ဘာ့ဘဏ်ကဲ့သို့သော အဖွဲ့အစည်းကြီးများက ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများတွင် ကာဗွန်လျှော့ချရေးစီမံကိန်းများကို ငွေကြေးပံ့ပိုးမှုများ တိုးမြှင့်လုပ်ဆောင်လာကြသည် (World Bank, 2023)။
အရင်က သစ်ပင်စိုက်တာဟာ ပရဟိတ သက်သက်လို့ ထင်ခဲ့ကြပေမဲ့၊ အခုတော့ အဲဒီသစ်တောတွေကနေ ထွက်လာတဲ့ Carbon Credit တွေကို နိုင်ငံတကာဈေးကွက်မှာ ပြန်ထုတ်ရောင်းပြီး ဝင်ငွေရှာနိုင်ပါပြီ။ ဒါဟာ စိမ်းလန်းတဲ့ စီးပွားရေး (Green Economy) ကို လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်တာပါ။
၂။ ညစ်ညမ်းသူက ပေးလျော်ခြင်း (Polluter Pays Principle)
ဒီဈေးကွက်ရဲ့ အလုပ်လုပ်ပုံက ရိုးရှင်းပါတယ်။ လေထုကို ညစ်ညမ်းစေတဲ့ စက်ရုံကြီးတွေ၊ လေကြောင်းလိုင်းတွေဟာ သူတို့ထုတ်လွှတ်တဲ့ ကာဗွန်ပမာဏအတွက် ပြန်လည်ပေးလျော်ရပါတယ်။ သူတို့ဟာ ကာဗွန်လျှော့ချပေးတဲ့ လုပ်ငန်းရှင်တွေဆီကနေ Credit တွေကို ဝယ်ယူရပါတယ်။
တစ်ကယ်တော့ဒါက အကြွေးကို ပြန်ဆပ်ခြင်း ပါပဲ။ ကိုယ်က ကမ္ဘာကြီးကို ပူနွေးအောင် လုပ်မိခဲ့ရင်၊ ပြန်လည်အေးမြအောင် လုပ်နေသူတွေကို ထောက်ပံ့ရမယ်ဆိုတဲ့ တရားမျှတတဲ့ စနစ်တစ်ခုပါ။
၃။ ၂၀၂၆ ၏ ဗျူဟာမြောက် အခွင့်အလမ်း
ယခု ၂၀၂၆ ခုနှစ်မှာတော့ ကာဗွန်ခရက်ဒစ်ဈေးကွက်ဟာ ဒေသတွင်းဈေးကွက်အဆင့်ကနေ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ချိတ်ဆက်မှု (Global Connectivity) အဆင့်ကို ရောက်ရှိလာပါပြီ။
စာရင်းကိုင်တွေအတွက်တော့ ကာဗွန်ခရက်ဒစ်ဟာ Intangible Asset (မမြင်ရတဲ့ ပိုင်ဆိုင်မှု) တစ်ခု ဖြစ်လာပါတယ်။ ကုမ္ပဏီရဲ့ Balance Sheet ထဲမှာ ဒီ Credit တွေကို ဘယ်လိုတန်ဖိုးဖြတ်မလဲ၊ ဘယ်လို မှတ်တမ်းတင်မလဲဆိုတာက ခေတ်သစ်စာရင်းကိုင်တွေအတွက် စိန်ခေါ်မှုအသစ်တစ်ခုပါပဲ။
အခုသေချာတာကတော့ Carbon Credit Market ကို မျှော်လင့်ချက်ဈေးကွက် လို့ မြင်မှရပါတော့မယ်။ အရင်က Finance ဆိုတာ ငွေကိုပဲ ကြည့်တာပါ။ အခုတော့ Finance သမားတွေဟာ ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးသမားတွေနဲ့ လက်တွဲလာကြပါပြီ။
"ကာဗွန်ခရက်ဒစ်ဆိုတာ ဂဏန်းတွေတင်မကဘဲ ကျွန်တော်တို့နောက်မျိုးဆက်တွေအတွက် ကျန်ရစ်မယ့် အေးမြတဲ့ ကမ္ဘာကြီး ကို ဝယ်ယူနေတာပါဗျာ။"
လုပ်ငန်းရှင်တစ်ယောက်အနေနဲ့ ESG ကို အလေးထားတာဟာ ရေရှည်မှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူတွေရဲ့ ယုံကြည်မှုကို ရရှိစေရုံတင်မကဘဲ၊ ကမ္ဘာကြီးရဲ့ ရေရှည်တည်တံ့မှုမှာပါ အုတ်တစ်ချပ် သဲတစ်ပွင့် ပါဝင်ခွင့်ရတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီနေ့ခေတ် စီးပွားရေးလောကရဲ့ ရွေ့လျားမှုကို ကြည့်ရင် Profit (အမြတ်) ဆိုတာ ဇာတ်လိုက် မဟုတ်တော့ဘဲ၊ Purpose (ရည်ရွယ်ချက်) ကသာ အဓိက ဖြစ်လာတာကို တွေ့ရမှာပါ။ ပြောရရင် အရင်ကတော့ Balance Sheet ထဲမှာ ဂဏန်းတွေ အနီမပြရင် အောင်မြင်တယ်လို့ ယူဆခဲ့ကြပေမဲ့၊ အခုတော့ အဲဒီဂဏန်းတွေနောက်က အစိမ်းရောင်ခြေရာ (Green Footprint) ကို ပိုကြည့်လာကြပါပြီ။
ဒါဟာ စာအုပ်ကြီးထဲက သီအိုရီသက်သက် မဟုတ်ပါဘူး။ လုပ်ငန်းတစ်ခုရဲ့ တန်ဖိုး (Valuation) ဆိုတာ လေထုထဲကို ကာဗွန်တွေ ဘယ်လောက် ထုတ်လွှတ်နေသလဲ၊ ဒါကို ပြန်လည် ကုစားဖို့ ဘယ်လောက် ကြိုးစားသလဲ ဆိုတဲ့အပေါ်မှာ တည်မှီလာတာပါ။
Tesla နှင့် Carbon Credit
စီးပွားရေးလောကမှာ Carbon Credit ရဲ့ အကျိုးသက်ရောက်မှုကို အထင်ရှားဆုံး သက်သေပြခဲ့တာကတော့ Tesla ပါပဲ။ လူအများစုက Tesla ကို လျှပ်စစ်ကားရောင်းလို့ ချမ်းသာတာလို့ ထင်ကြပေမဲ့ တကယ့်အတွင်းရေးကတော့ တစ်မျိုးပါ။
လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်အနည်းငယ် (အထူးသဖြင့် ၂၀၂၀-၂၀၂၁ ဝန်းကျင်) က Tesla ဟာ ကားရောင်းရငွေထက် Regulatory Credits (ကာဗွန်ခရက်ဒစ်) ရောင်းချရမှုကြောင့် အရှုံးပေါ်မယ့်စာရင်းကနေ အမြတ်ငွေ သန်းပေါင်းများစွာ ပြောင်းလဲသွားခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ Statista (2023) ရဲ့ အချက်အလက်တွေအရ Tesla ဟာ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်မှာတင် ကာဗွန်ခရက်ဒစ် ရောင်းချမှုကနေ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၅၈ ဘီလီယံအထိ ရရှိခဲ့ပါတယ်။
ဒီနေရာမှာ မေးစရာရှိတာက ဘယ်သူတွေက ဝယ်တာလဲ ဆိုတာပါ။ General Motors (GM) နဲ့ Fiat Chrysler လိုမျိုး ရိုးရာဆီစားကား ထုတ်လုပ်တဲ့ ကုမ္ပဏီကြီးတွေဟာ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ကာဗွန်ထုတ်လွှတ်မှုထက် ကျော်လွန်နေတာကြောင့် ဒဏ်ကြေး အကြီးအကျယ် မဆောင်ချင်ရင် Tesla ဆီက ကာဗွန်ခရက်ဒစ်တွေကို ဝယ်ယူခဲ့ရပါတယ်။
ဒါဟာ ဘာကို ဆိုလိုတာလဲဆိုတော့ -
ကမ္ဘာကြီးကို ပူနွေးစေတဲ့ ကုမ္ပဏီတွေက ဒဏ်ကြေး (Cost) ပေးရတယ်။
ကမ္ဘာကြီးကို ကာကွယ်တဲ့ Tesla လို ကုမ္ပဏီမျိုးကတော့ အဲဒီအချက်ကိုပဲ ဝင်ငွေ (Revenue) အဖြစ် ပြောင်းလဲပြီး ကုမ္ပဏီရဲ့ Valuation ကို ကောင်းကင်ဘုံအထိ မြှင့်တင်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။
လေထုကို သန့်စင်ခြင်းမှသည် ငွေကြေးရုပ်ဝတ္ထုသို့
ကျွန်တော်တို့ ရှူရှိုက်နေတဲ့ လေထုကို သန့်စင်အောင် ထားတာဟာ အရင်ကတော့ ပရဟိတ ဆန်ဆန် အလုပ်မျိုးပါ။ ဒါပေမဲ့ Carbon Credit Market ပေါ်လာတဲ့အခါမှာတော့ ဒါဟာ ကုန်စည် (Commodity) တစ်ခု ဖြစ်လာပါတယ်။ လေထုထဲက ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ် ၁ တန်ကို လျှော့ချနိုင်တိုင်း ခရက်ဒစ် ၁ ခု ရလာပြီး အဲဒါကို ဈေးကွက်ထဲမှာ ပြန်ရောင်းလို့ ရပါတယ်။
ဒါကြောင့်လည်း ယနေ့ခေတ် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူတွေဟာ ကုမ္ပဏီတစ်ခုကို အကဲဖြတ်ရင် ESG (Environmental, Social, and Governance) စံနှုန်းတွေကို အလေးထားလာကြတာပါ (BlackRock, 2021)။ ကမ္ဘာကြီးအပေါ် တာဝန်မယူတဲ့ လုပ်ငန်းတွေဟာ ရေရှည်မှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူတွေရဲ့ စွန့်ပယ်မှုကို ခံရတော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
အချုပ်ပြောရရင်တော့ Carbon Credit ဆိုတာ နောင်လာနောက်သားတွေအတွက် ကမ္ဘာကြီးကို ချန်ထားပေးဖို့ တာဝန်ယူမှု ကို စီးပွားရေးအရ ဆုလာဘ် အဖြစ် ပြောင်းလဲပေးလိုက်တဲ့ ယန္တရားပါပဲ။ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတစ်ခု အနေနဲ့ လေထုကို သန့်စင်ခြင်းဆိုတဲ့ နာမ်စားကို ငွေကြေးအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ဖို့ဆိုရင် မိမိတို့ရဲ့ ထုတ်လုပ်မှု လုပ်ငန်းစဉ်တွေကို အစိမ်းရောင် နည်းပညာတွေနဲ့ အစားထိုးဖို့ အချိန်တန်နေပါပြီ။
References (APA 6th Edition)
BlackRock. (2021). Sustainability as BlackRock’s new standard for investing. Retrieved from
Statista. (2023). Tesla's revenue from the sale of regulatory credits from 2008 to 2022. Retrieved from
Tesla, Inc. (2021). 2020 Annual Report (Form 10-K). U.S. Securities and Exchange Commission.
World Bank. (2023). State and trends of carbon pricing 2023. Washington, DC: World Bank. doi:10.1596/978-1-4648-1925-4
Comments
Post a Comment